Co to jest cukrzyca?

Co to jest cukrzyca?

   Cukrzyca (Diabetes mellithus) to ogólne określenie na grupę chorób, których wspólnym mianownikiem jest zaburzony metabolizm cukru (glukozy). Dziedziną medycyny, która zajmuje się leczeniem cukrzycy jest diabetologia. Obecnie diabetolodzy wyróżniają cztery podstawowe odmiany cukrzycy, które w istocie są odrębnymi i odległymi pod względem patogenetycznym jednostkami chorobowymi: cukrzycę typu 1, cukrzycę typu 2, cukrzycę ciążową, oraz tzw. cukrzycę o znanej etiologii (pod tą nazwą kryją się zaburzenia metabolizmu glukozy wywołane różnymi czynnikami np. toksynami, lekami oraz rozwijające się na podłożu innych chorób). Często wyróżniana jest także cukrzyca LADA (Late Autoimmune Diabetes in Adults), nazywana też cukrzycą typu 1.5, będąca występującą u osób dorosłych odmianą cukrzycy typu 1, oraz cukrzyca MODY (Maturity Onset Diabetes of the Young), czyli wariant cukrzycy typu 2 o jasno sprecyzowanym podłożu genetycznym. Wraz z postępem wiedzy na temat ludzkiego metabolizmu zaczęto dostrzegać związek pomiędzy jego funkcjonowaniem a rozwojem wielu pozornie niezwiązanych z nim chorób, o czym świadczy coraz częstsze nazywanie choroby Alzheimera cukrzycą typu 3.

Najczęstszą odmianą cukrzycy jest cukrzyca typu 2 (type 2 diabetes mellitus – T2DM), która odpowiada za 90-95% zachorowań na cukrzycę. Jest to powoli postępująca choroba, o zwykle znacznie mniej burzliwym niż w przypadku cukrzycy typu 1 przebiegu. W T2DM dochodzi do spadku wrażliwości tkanek na insulinę i jednocześnie pogorszenia funkcji komórek wydzielających insulinę w trzustce.  Na cukrzycę typu 2  chorują najczęściej osoby dorosłe, a szczyt zachorowalności przypada na piątą i szóstą dekadę życia, choć w ostatnich latach obserwuje się znaczący wzrost rozpoznawania T2DM u dzieci, co ma bezpośredni związek z narastającą epidemią otyłości na świecie. Cukrzyca typu 2 stanowi poważny problem dla systemów ochrony zdrowia na całym świecie. Obecnie coraz częściej mówi się wręcz o epidemii cukrzycy i otyłości. Szacuje się, że w ciągu najbliższych 25 minut cukrzyca typu 2 zostanie zdiagnozowana u 80 osób na świecie, czyli u jednej osoby co 18 sekund.

Cukrzyca typu 1 należy do grupy chorób autoimmunologicznych, to znaczy wynikających z niejako omyłkowego ataku układu immunologicznego (odpornościowego) na własne tkanki. Jest to ten sam układ, który broni organizm przed bakteriami i wirusami. Nadal nie wiadomo co skłania układ odpornościowy do ataku na własną trzustkę. Największym uznaniem cieszy się hipoteza podobieństwa antygenowego (mimikry antygenowej), zgodnie z którą ta „pomyłka” wynika z bardzo bliskiego podobieństwa białek niektórych wirusów do białek występujących na powierzchni komórek trzustki wydzielających insulinę. Trzustka staje się „przypadkową” ofiarą w walce układu immunologicznego z infekcją. Niezależnie od przyczyny w krótkim czasie dochodzi do całkowitego zniszczenia komórek wydzielających insulinę w trzustce. Dlatego osoby chore na cukrzycę typu 1 muszą przyjmować insulinę w formie zastrzyków.

Andrzej Kulesza

Leave a Reply

  

  

  


1 + = pięć

Current month ye@r day *